„Kaplica Królewska powstała w latach 1678—1682 na osobiste zlecenie Jana III Sobieskiego i dzięki poważnej
fundacji prymasa Andrzeja Olszowskiego. Projekt przypisuje się Tylmanowi z Gameren, holenderskiemu budowniczemu przybyłemu via Włochy do Polski, autorowi co najmniej kilkunastu pięknych budowli w naszym kraju, w tym kościoła Sw. Anny w Krakowie, pałacu w Nieborowie i Pałacu Rzeczypospolitej w Warszawie, nobilitowanemu przez Sejm w 1685 roku i odtąd nazywanym Ty lnianem Gamerskim. Koncepcję Gamerskiego zrealizował gdański budowniczy Bartłomiej Ranisch, a cały wystrój plastyczny jest dziełem barokowego architekta i rzeźbiarza Andrzeja Schlutera Młodszego, znanego z wielu prac w Berlinie i Warszawie, tego samego, który tak zachwycająco wystroił rezydencję Sobieskich w Wilanowie. W Kaplicy Królewskiej nie ma cennych sprzętów i brak historycznych pamiątek, lecz jej architektura odbudowana została (1948) z całym pietyzmem dla sztuki baroku. Wśród festonów i girland fasady uwagę zwraca kartusz z herbem Sobieskich „Janiną".
Imię mistrza murarskiego Bartłomieja Ranischa związane jest także z budową późnobarokowego kościoła Sw. Ignacego na Starych Szkotach. Nazwa dzielnicy położonej nad Radunią pomiędzy Orunią i Biskupią Górką jest echem losów gdańskiego przedmieścia zamieszkiwanego niegdyś przez Szkotów, kwakrów, menonitów, anabaptystów, Żydów, przeważnie biednych wyrobników oraz drobnych kupców, którym z powodu ich pochodzenia lub wyznania odmawiano, bądź kazano czekać na prawo osiedlenia w mieście. W tej to dzielnicy biskup kujawski Rozrażewski osadził (1592) jezuitów, zamierzając u wrót miasta stworzyć bastion kontrreformacji. Jezuici pobudowali kościół i kolegium, które zasłynęło w pierwszym rzędzie teatrem dającym rozmaite uczone zabawy, głośne w mieście, a bywało że i w całym kraju, tragikomedie, panegiryki, dworskie i religijne widowiska. Z wychowanków kolegium najwybitniejszy okazał się Józef Wybicki, Pomorzanin z Będomina pod Kościerzyną, który popadł w konflikt z jezuitami o metody wychowawcze i studiów nie ukończył, lecz zapisał się trwale w historii narodu jako pisarz polityczny, poeta i literat, współtwórca Konstytucji 3 Maja, współorganizator Legionów Dąbrowskiego, wojewoda“(13)